LNG vươn lên dẫn dắt thị trường khí đốt châu Á

Xu hướng năng lượng châu Á năm 2026. Khí đốt Châu Á

Tại hội nghị Energy Asia 2025 vừa diễn ra ở Kuala Lumpur, Tổng giám đốc Tập đoàn Petronas, ông Tengku Muhammad Taufik, đã đưa ra một lời cảnh báo nghiêm túc: hệ thống năng lượng toàn cầu đang đối mặt với những mối đe dọa đáng kể. Những rủi ro này đến từ nhiều phía, bao gồm căng thẳng địa chính trị, bất ổn trong thương mại, chi phí hoạt động tăng cao, biến đổi khí hậu và nhu cầu điện khổng lồ từ các trung tâm dữ liệu AI.

Ông Taufik nhấn mạnh rằng khu vực châu Á – Thái Bình Dương, với 60% dân số thế giới, sẽ đóng vai trò then chốt trong quá trình chuyển đổi năng lượng. “Đây là ‘thời đại của châu Á’,” ông phát biểu, “và mục tiêu Net Zero toàn cầu sẽ bất khả thi nếu châu Á không đạt được Net Zero.” Ông ước tính khu vực này cần tới 90 nghìn tỷ USD đầu tư năng lượng từ nay đến năm 2050 chỉ để đáp ứng các nhu cầu cơ bản, trong khi vẫn phải nỗ lực cắt giảm khí thải.

Những nhận định trên đã khắc họa một bức tranh về tình hình hiện tại của châu Á: một khu vực đầy tiềm năng nhưng cũng đối mặt với nhiều rủi ro. Châu Á phải vừa tăng tốc phát triển kinh tế vừa giải quyết bài toán năng lượng bền vững. Trong bối cảnh đó, việc nắm bắt các động lực chính của thị trường là vô cùng quan trọng. Chỉ khi hiểu rõ các xu hướng nổi bật, châu Á mới có thể tận dụng cơ hội phát triển đồng thời giảm thiểu những thách thức hiện hữu.

Vậy đâu là những xu hướng sẽ định hình bức tranh năng lượng của châu Á vào năm 2026? Dưới đây là 5 dự báo chính về thị trường và ngành năng lượng trong năm tới.

1. Áp lực cung ứng điện tại châu Á: Nhu cầu tăng cao đặt ra thách thức lớn

Năm 2026, nhu cầu điện trên toàn cầu được dự báo sẽ tăng khoảng 3,7% (theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế – IEA). Sự gia tăng này là hệ quả của tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh chóng, nhiệt độ toàn cầu tăng cao và sự phổ biến của các công nghệ hiện đại tiêu thụ nhiều điện năng.

Đông Nam Á là một trong những khu vực chịu áp lực lớn nhất. Dù nhu cầu điện tăng mạnh, khả năng phát triển các dự án năng lượng mới lại còn hạn chế. Nhiều quốc gia trong khu vực được dự đoán sẽ phải tiến hành các đợt mua sắm công suất điện lớn để duy trì cân bằng cung cầu.

Tại Việt Nam, mặc dù hệ thống điện quốc gia vẫn hoạt động ổn định và đã đáp ứng được mức phụ tải kỷ lục hơn 1 tỷ kWh/ngày trong năm 2024, việc đảm bảo an ninh năng lượng trong bối cảnh mới là một ưu tiên hàng đầu. Một trong những nỗ lực đáng chú ý là dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và 4, với tổng công suất 1.624 MW và tổng vốn đầu tư hơn 32.486 tỷ đồng. Dự án này được kỳ vọng sẽ bổ sung nguồn điện khí LNG quan trọng cho hệ thống điện quốc gia.

Bên cạnh đó, việc gia hạn Hợp đồng Chia sản phẩm dầu khí (PSC) tại Lô PM3 CAA giữa Petrovietnam và Petronas là một cột mốc quan trọng khác. Sau hơn 30 năm hợp tác hiệu quả, thỏa thuận này không chỉ đảm bảo nguồn cung dầu khí ổn định cho cả Malaysia và Việt Nam mà còn biến Lô PM3 CAA thành một trung tâm chiến lược để kết nối các mỏ dầu mới trong khu vực.

2. Châu Á: Bước tiến thận trọng với hydro và amoniac, gia tăng nỗ lực giảm phát thải CO₂

Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng, các nước châu Á đang có những bước đi chắc chắn hơn trong việc phát triển các nguồn năng lượng sạch. Môi trường đầu tư thuận lợi cho năng lượng tái tạo đang thu hút một lượng vốn lớn vào các cơ sở hạ tầng thiết yếu như điện phân và lưu trữ năng lượng. Điển hình, Trung Quốc và Nhật Bản đã đẩy nhanh việc triển khai các dự án lưu trữ điện hóa. Bên cạnh đó, chính phủ Nhật Bản và Hàn Quốc cũng đã khởi động các chương trình trợ cấp hydro từ năm 2025.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, các nhà đầu tư cần xây dựng một chuỗi giá trị hoàn chỉnh cho hydro xanh và amoniac xanh, bao gồm cả khâu vận chuyển và lưu trữ. Đồng thời, các công nghệ như Thu hồi và Lưu trữ Carbon (CCS) và Thu hồi, Sử dụng và Lưu trữ Carbon (CCUS) sẽ tiếp tục là trọng tâm trong chiến lược của nhiều quốc gia.

Lô PM3 CAA, một dự án hợp tác giữa Petronas và Petrovietnam, là một minh chứng cụ thể. Ngoài việc đảm bảo nguồn cung khí đốt cho cả Việt Nam và Malaysia, dự án này còn có kế hoạch tái bơm CO₂ phát sinh từ quá trình khai thác xuống lòng đất. Điều này không chỉ giúp giảm phát thải mà còn định vị Lô PM3 CAA trở thành một trung tâm tiềm năng về lưu trữ carbon ở Đông Nam Á. Điều này cho thấy rằng ngay cả những tài sản dầu khí truyền thống cũng đang được cải tiến để đóng góp vào mục tiêu Net Zero 2050.

3. Năng lượng hạt nhân: Vai trò ngày càng tăng trong mục tiêu giảm phát thải carbon

Năng lượng hạt nhân, với ưu điểm không phát thải và khả năng sản xuất điện quy mô lớn, đang dần trở thành một phần không thể thiếu trong quá trình chuyển đổi năng lượng sạch. Theo IEA, sản lượng điện hạt nhân toàn cầu sẽ đạt kỷ lục mới vào năm 2025.

Xu hướng tăng trưởng này được thúc đẩy bởi nhiều quốc gia:

• Trung Quốc được dự báo sẽ vượt qua Pháp về công suất điện hạt nhân.
• Ấn Độ đặt mục tiêu tăng gấp ba công suất hiện có vào năm 2032.
• Hàn Quốc đang tái khởi động và mở rộng các nhà máy hạt nhân, đồng thời tập trung phát triển công nghệ lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR). Công nghệ này được kỳ vọng sẽ hỗ trợ các quốc gia khác, bao gồm cả Việt Nam, mở rộng năng lượng hạt nhân và đáp ứng nhu cầu điện ngày càng tăng trong kỷ nguyên AI.

Tuy nhiên, lĩnh vực này vẫn phải đối mặt với những thách thức lớn. Các vấn đề về khung pháp lý, an toàn vận hành và xử lý chất thải đòi hỏi các chính phủ và doanh nghiệp phải tìm ra những giải pháp bền vững để đảm bảo sự phát triển lâu dài của năng lượng hạt nhân.

4. LNG vươn lên dẫn dắt thị trường khí đốt châu Á

Theo dự báo của Wood Mackenzie, nhu cầu LNG toàn cầu sẽ tăng 56% từ năm 2025 đến 2035, một con số ấn tượng so với mức tăng trưởng 15% của khí đốt nói chung. Sự gia tăng này chủ yếu đến từ châu Á, đặc biệt là Đông Nam Á và Nam Á, nơi LNG đang được sử dụng để thay thế than và bù đắp cho sự thiếu hụt nguồn cung khí đốt trong nước.

Nguồn:

https://petrovietnam.petrotimes.vn/xu-huong-nang-luong-chau-a-nam-2026-731905.html#:~:text=Nhu%20c%E1%BA%A7u%20%C4%91i%E1%BB%87n%20gia%20t%C4%83ng,theo%20b%C3%A1o%20c%C3%A1o%20c%E1%BB%A7a%20IEA).